4 daagse cursus ‘klinisch redeneren voor verzorgenden’.

Klinisch redeneren voor verzorgenden

Waarom een module ‘klinisch redeneren voor verzorgenden'?

De zorg in verpleeghuizen wordt steeds complexer. Mensen wonen langer zelfstandig en komen op latere leeftijd en/of met complexere zorgvragen in het verpleeghuis. Het overgrote deel van het verzorgend personeel in verpleeghuizen is geschoold op MBO niveau 2 (helpende zorg en welzijn) of niveau 3 (verzorgende IG). De steeds complexere zorg die zij moeten bieden vraagt meer kennis en vaardigheden om potentiële zorgproblemen goed in te kunnen schatten. Door functiedifferentiatie komen steeds meer taken, die voorheen bij de verpleegkundigen lagen, terecht bij de verzorgenden. Om situaties goed in te kunnen schatten is het belangrijk dat ook verzorgenden de vaardigheden van het klinisch redeneren beheersen. Zij moeten immers ook de potentiële problemen bij hun zorgvragers in kunnen schatten en kunnen beoordelen of de zorg van een verpleegkundige of een arts nodig is.

In de huidige opleiding van verzorgende IG wordt beknopt aandacht besteed aan het klinisch redeneren. Dit is een vak dat vrijwel alleen gevolgd kan worden in de opleiding tot MBO- en HBO verpleegkundige. Met het ontwerpen en aanbieden van een module specifiek gericht op verzorgenden wil ik daar verandering in aanbrengen en ook de verzorgenden de handvatten van het klinisch redeneren bieden.

Het ontwerp in wikiwijs

De module ‘klinisch redeneren voor verzorgenden’ is ontwikkeld op basis van het 4CID model. Zie hiervoor mijn vorige blog: https://wietekederoos.nl/thematisch-zorgonderwijs-bevordert-de-koppeling-met-de-praktijk/

Voor het ontwerpen van de module heb ik gebruik gemaakt van het programma wikiwijs (Kennisnet, 2018). Wikiwijs is een openbare, onafhankelijke website van Kennisnet. Wikiwijs kan gebruikt worden om lesmateriaal te zoeken en te maken. De website is in 2008 ontwikkeld op basis van een initiatief van toenmalig minister Plasterk van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap. Kennisnet en de Open Universiteit realiseerden deze website. Het doel van het programma Wikiwijs is het gebruik en de ontwikkeling van open leermiddelen in het onderwijs te stimuleren én te vergemakkelijken. Ik maak graag en veel gebruik van dit programma. Dit is de link naar de module; https://maken.wikiwijs.nl/117035/Klinisch_redeneren_voor_verzorgenden  Studenten en docent(en) kunnen via deze link gratis gebruik maken van het lesmateriaal.

Handleiding voor docenten.

Het lesmateriaal in de wikiwijsles spreekt eigenlijk voor zich. Hieronder nog een korte aanvulling op het lesmateriaal.

Verdeel de groep in zogenaamde leerteams van, afhankelijk van de grootte van de gehele groep, 2 tot 5 personen. Met deze groepsleden werken de leerteams gedurende de gehele module samen.

Bij deze module wordt gewerkt aan het realiseren van drie algemene leerdoelen en drie persoonlijke leerdoelen. Elke lesdag is hetzelfde opgebouwd en draagt bij aan het bereiken van de leerdoelen.

De lesdag start met het verdiepen in verschillende somatische (lesdag 1 en 2) , psychogeriatrische (lesdag 3) of psychiatrische aandoeningen (lesdag 4). De studenten werken in de ochtend aan het maken van een presentatie over een aandoening. Om de aansluiting met de praktijk zo groot mogelijk te maken verdiept het leerteam zich bij voorkeur in een reële casus van minimaal één van de deelnemers van het team.

De presentaties worden gegeven aan de gehele groep waarna men kans heeft om verdiepende vragen te stellen en feedback te geven aan het presenterende leerteam.

De middag staat in het teken van klinisch redeneren. De studenten kunnen aan de hand van een casus oefenen met het klinisch redeneren. De middag wordt afgesloten met een diagnostische toets over de aandoeningen die die dag aan bod zijn gekomen.

Bij deze module heeft de docent de rol van leercoach. De docent ondersteunt de studenten bij het leren en hun ontwikkeling. De docent geeft feedback en stimuleert tot reflecteren. Na het volgen van deze 4 daagse module kan de student zich zelfstandig verdiepen in relevante aandoeningen en de stappen van het klinisch redeneren toepassen.

Voorbeeld lesplan.

Lesplan module klinisch redeneren voor verzorgenden IG.
10.00 u - 10.15 u Introductie door docent op thema lesdag
10.15 u - 11.30 u Verdiepen in aandoeningen, werken aan presentaties in leerteams
11.30 u - 11.45 u Koffiepauze
11.45 u - 13.00 u Klassikaal geven van presentaties, vragen stellen en feedback geven
13.00 u - 13.30 u Lunchpauze
13.30 u - 14.15 u Werken in leerteams aan casus klinisch redeneren
14.15 u - 14.30 u Klassikaal nabespreken casus klinisch redeneren
14.30 u - 14.45 u Koffiepauze
14.45 u - 15.15 u Individueel werken aan diagnostische toets
15.15 u - 15.35 u Nabespreken diagnostische toets in leerteam
15.35 u - 15.45 u Klassikaal nabespreken diagnostische toets
15.45 u - 16.00 u Afronden lesdag en bespreken voorbereiding volgende lesdag

Evaluatie van het ontwerp

De module ‘klinisch redeneren voor verzorgenden’ kan geëvalueerd worden volgens het model van Kirkpatrick (Kirckpatrick, 2015). Volgens dit model worden er vier vragen gesteld op basis waarvan het effect van de module geëvalueerd wordt;

  1. Vonden de studenten de leerinterventie leuk? (reactie)
  2. Wat hebben de studenten geleerd? (leerresultaat)
  3. Gebruiken de studenten het geleerde in de praktijk? (gedrag)
  4. Wat levert het resultaat van de module op voor de organisatie? (resultaten)

In het model van Kirkpatrick is sprake van een hiërarchie van effecten. Effecten op een hoger niveau worden pas mogelijk als er effect op een lager niveau is gerealiseerd.

De eerste twee niveaus worden gemeten door een mondelinge en schriftelijke evaluatie onder de deelnemers aan de module.

Niveau 3 en 4 worden gemeten aan de hand van een voor- en nameting op de afdeling  waar de deelnemers werken. Hierbij zal aan de hand van een vragenlijst aan de arts en andere ondersteunende disciplines gevraagd worden naar het niveau van de vaardigheden die de deelnemers aan de module ‘klinisch redeneren voor verzorgenden’ hebben voorafgaand aan het volgen van de module en nadat zij de module gevolgd hebben.

Op basis van de uitkomsten uit de evaluatie kan de inhoud van de module worden aangepast.

Bijscholing voor verzorgenden

Tijdens de lessen die ik als docent verpleegkunde geef aan medewerkers in de zorg vertelden veel verzorgenden dat zij graag hun vaardigheden op het gebied van pathologie en klinisch redeneren willen verbeteren. Speciaal voor verzorgenden heb ik een bijscholing  klinisch redeneren ontworpen. Deze bijscholing verzorg ik ‘incompany’ en via open inschrijving. Kijk op mijn website meer informatie:

 4 daagse module ‘klinisch redeneren voor verzorgenden’

Neem vrijblijvend contact met mij op om te bespreken wat ik voor jouw zorgorganisatie kan betekenen. post@wietekederoos.nl

Klinisch redeneren voor verzorgenden

2 thoughts on “4 daagse cursus ‘klinisch redeneren voor verzorgenden’.

  • 2 maart 2019 at 13:43
    Permalink

    Zoals ik het nu begrijp geld dit vooral voor verzorgenden in verpleeghuizen.
    Is het mogelijk dat dit ook gerealiseerd word voor de thuiszorg.?

    Reply
    • 2 maart 2019 at 14:59
      Permalink

      dag Annemarie,

      Leuk dat je reageert op de module klinisch redeneren voor verzorgenden. Deze module is zeker ook geschikt voor verzorgenden die werken in de thuiszorg. Ik verzorg deze module bij verschillende zorginstellingen voor gemengde groepen (verzorgenden uit de wijk en het verpleeghuis) of alleen wijk of verpleeghuis.

      Neem gerust contact op als je meer informatie wilt over de mogelijkheden bij jouw werkgever. Ik ben te bereiken via post@wietekederoos.nl of 0649770642

      Hartelijke groet, Wieteke van Heun -de Roos

      Reply

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.