Creëren van een hybride leeromgeving

Creeren van een hybride leeromgeving

In de huidige MBO zorgopleidingen missen veel zorgorganisaties en leerlingen een koppeling tussen theorie en praktijk. Een manier om theorie en praktijk meer te verweven is door middel van het werken met een hybride leeromgeving. In deze blog geef ik tips om in de zorg een hybride leeromgeving te creëren.

Wat is een hybride leeromgeving?  In een hybride leeromgeving worden schoolse leerprocessen verweven met de beroepspraktijk. In een hybride leeromgeving spreekt men van een omgekeerde leerweg. ‘Niet het onderwijsproces maar het beroepsproces vormt de ruggengraat van het leerproces’ (Zitter, Hoeve, & Aalsma, 2016) Het is hierbij belangrijk dat dit ook kan in de werkomgeving. Er moet voldoende ruimte zijn om de leerlingen te begeleiden en feedback te geven.

Onderstaande adviezen zijn gebaseerd op de informatie uit het rapport van Zitter (Zitter, Hoeve, & Aalsma, 2016) en vertaald naar de beroepspraktijk van volwassen leerlingen in de zorg.

Om de knelpunten uit de huidige opleidingen op te lossen is, naar mijn mening, een aantal veranderingen noodzakelijk;

  • De huidige opleiding is, met name doordat deze is opgebouwd volgens de structuur van het kwalificatiedossier, erg versnipperd. Mede daardoor bevat de opleiding verschillende overlappende/ herhalende onderwerpen en opdrachten. Dit kan veranderd worden door de benaming van de werkprocessen uit het kwalificatiedossier los te laten en te gaan werken met modules. Leerlingen krijgen hierdoor meer overzicht en minder overlap tussen de verschillende modules.
  • Koppel de modules aan ziektebeelden/ cliëntengroepen en niet aan de onderwerpen uit het kwalificatiedossier. Hierdoor heeft een leerling meteen meer het idee dat de opleiding over haar werkpraktijk gaat. Verwerk de thema’s uit het kwalificatiedossier in de modules.
  • De modules moeten per module bestaan uit praktijk, vaktheorie, skillslab en (praktijk)toetsing.
  • Het klinisch redeneren moet een centraal thema zijn in elke module. Klinisch redeneren is een belangrijke vaardigheid voor verpleegkundigen en verzorgenden.Hiermee wordt meteen ook de aandacht voor het vak anatomie/fysiologie/pathologie vergroot. Ik spreek regelmatig leerlingen én begeleiders die (diepgang bij) dit vak missen in de huidige opleidingen.
  • Biedt ruimte voor flexibilisering en gedifferentieerd lesgeven. Hiermee kan voorkomen worden dat sommige leerlingen op de tenen lopen en andere zich vervelen. Geef de leerling de keuze welke onderwerpen de nadruk krijgen op basis van kennis en ervaring. Geef de leerlingen ook de keuze uit een aantal huiswerkopdrachten, waardoor zij die opdrachten kunnen kiezen die voor hen de meeste waarde hebben.
  • Werk volgens de methode van ‘team- based- learning’. (Roos, 2017) Geef de leerlingen elke week een gecombineerde theorie-praktijkopdracht. Tijdens de volgende lesdag bespreken zij met hun eigen ‘leerteam’ de uitwerking van deze opdracht. De ‘leerteams’ kunnen elkaar feedback geven en leren van elkaars ervaringen. Hierdoor ontstaat een betere aansluiting met de eigen praktijk en het  bevordert de reflectieve dialoog.
  • Werk volgens de methode ‘flipping the classroom’. Hierdoor is in de les minder tijd nodig voor (herhaling van) theorie en is er meer ruimte om de leerlingen feedback te geven naar aanleiding van vragen en praktijkopdrachten.
  • Overweeg de mogelijkheid om leerlingen stage te laten lopen op verschillende afdelingen (ook in de wijk) met verschillende complexe cliëntengroepen. 
  • Laat de docent functioneren als hitteschild tegen de ‘ruis van boven’. Both schrijft hierover in zijn boek ‘onderwijs vraagt leiderschap!’ (Both & Bruijn de, 2013) Eén van de beschrijvingen die Both geeft over een hitteschild zijn is ‘zorgen dat het volk niet van de leg raakt’. Ik zie dit ook als een belangrijke taak van de docent. Er is in de zorg veel onrust. Deze onrust belemmert de leerling om goed te kunnen studeren. Als de docent meer tijd krijgt om de leerling te begeleiden en feedback te geven kan zij dienen als hitteschild en daarmee voorkomen dat de leerling ‘van de leg raakt’.

Ontwerpen van leerinterventies

De zorg is een vakgebied dat altijd in beweging is. Telkens komen er nieuwe leervragen naar voren. Dat kunnen leervragen zijn voor het gehele team of voor een individuele medewerker. Ik ontwerp in nauwe samenwerking met de zorgorganisatie passende leerinterventies. Dit kan een opleiding, training of cursus zijn. Soms is een coachingstraject of een reeks intervisiebijeenkomsten een meer passende oplossing voor de leervraag.

Voor verzorgenden heb ik een 4 daagse module 'klinisch redeneren' ontworpen. Deze cursus kan ik ook verzorgen voor jouw zorgorganisatie.

Ontwerpen van leerinterventies kost veel tijd. De Roos L&D neemt werk uit handen.

Bij het ontwerpen van leerinterventies doorloop ik vier stappen. Hierdoor ontstaat een leerinterventie die past bij de organisatie en de wensen van de medewerkers.

Mogelijkheden bespreken?

Bel of mail mij voor een gratis en vrijblijvend kennismakingsgesprek. Samen kunnen we bespreken hoe ik jouw organisatie kan ondersteunen bij het ontwikkelen, organiseren en coördineren van leerinterventies.

Ik ben te bereiken via:
Mail: post@wietekederoos.nl
Telefoon: 06-49770642

 

 

Bibliografie

Both, D., & Bruijn de, A. (2013). Onderwijs vraagt leiderschap! Schiedam: Scriptum.

Meindersma, J. K. (2011). Beelden op flexibel onderwijs. Vier jaar verder, van optimisme naar realisme. Zoetermeer: Stichting Kennisnet.

Onderwijsinspectie. (2018, januari 15). Opgehaald van https://www.onderwijsinspectie.nl/

Roos, W. v.-d. (2017). Team Based Learning versterkt een lerende organisatie. Amsterdam.

SBB kwalificatiedossiers. (2018, januari 15). Opgehaald van https://www.s-bb.nl/onderwijs/kwalificeren-en-examineren/kwalificatiedossiers

SBB-Crebo. (2018, Januari 15). Opgehaald van https://www.s-bb.nl/onderwijs/kwalificeren-en-examineren/overzichten-rondom-kwalificeren-en-examineren/crebo

Senge, P., Cambron-McCabe, N., Lucas, T., Smith, B., Dutton, J., & Kleiner, A. (2008). Lerende scholen. Den Haag: Academic Service.

Zitter, I., Hoeve, A., & Aalsma, E. (2016). Van losse ingrediënten naar smakelijk gerecht. Een ontwerpgericht onderzoek naar een hybride leeromgeving in het horecaonderwijs. 's Hertogenbosch: ECBO.

 

 

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.